Oficyna Wydawnicza Volumen » Poza seriami » Od „Łupaszki” do „Młota” 1944–1949. Materiały źródłowe do dziejów V i VI Brygady Wileńskiej

Od „Łupaszki” do „Młota” 1944–1949. Materiały źródłowe do dziejów V i VI Brygady Wileńskiej

Autorzy: Tomasz Łabuszewski, Kazimierz Krajewski

 

ISBN: 83-85218-73-4

Liczba stron: 324 + 24 (wkładka czarno-biała)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Spis treści

 

DZIAŁALNOŚĆ V I VI BRYGADY WILEŃSKIEJ w latach 1944–1949. KALENDARIUM DZIAŁAŃ ODDZIAŁÓW PARTYZANCKICH DOWODZONYCH PRZEZ MJR. ZYGMUNTA SZENDZIELARZA „ŁUPASZKĘ”.

 

Część I – DOKUMENTY PODZIEMIA.

 

Nr 1

1944, sierpień 28. – Meldunek rtm. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” do Komendanta Okręgu Białostockiego AK ppłk. Władysława Liniarskiego „Mścasława” infonnujący o przybyciu na teren Okręgu AK Białystok V Brygady Wileńskiej AK

 

Nr 2

1944, wrzesień 8. – Meldunek rtm. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” do Komendanta Okręgu Białostockiego AK ppłk. Władysława Liniarskiego „Mścasława” ustalający zasady współpracy między V Brygadą Wileńską AK, a miejscową organizacją AK

 

Nr 3

1944, październik 14. – Pismo Komendanta Okręgu AK Białystok ppłk. Władysława Liniarskiego „Mścisława” do dowódcy V Brygady Wileńskiej rtm. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”

 

Nr 4

1945, kwiecień (?). – List mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” do Wojewody Białostockiego nakazujący ustąpienie z zajmowanego sta­nowiska

 

Nr 5

1945, maj 6. – Raport miesięczny mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” z działalności V Brygady Wileńskiej na terenie Okręgu OAK Białystok w okresie od 5.IV. do 5.V.1945 r.

 

Nr 6

1945, czerwiec 6. – Raport miesięczny mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” z działalności V Brygady Wileńskiej na terenie Okręgu OAK Białystok w okresie od 5.V. do 5.VI. 1945 r.

 

Nr 7

1945, wrzesień 6. – Ultimatum wystosowane przez ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora” do załogi posterunku MO w Wyszkach określające zasady funkcjonowania posterunku

 

Nr 8

1945, listopad. – List komendanta Powiatu NZW Bielsk Podlaski Zachariasza Tarnowskiego „Kochanowskiego” do ppor. Lucjana Min­kiewicza „Wiktora” i ppor. Władysława Łukasika „Młota” w sprawie konfliktów pomiędzy NZW i WiN

 

Nr 9

1945, listopad 23. – List ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora” do Komendy Białostockiego Okręgu Narodowego Zjednoczenia Wojs­kowego, dotyczący wystąpień grup NZW przeciw OAK-WiN na terenie powiatu Bielsk Podlaski

 

Nr 10

1946, luty 26. – Rozkaz mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” do żołnierzy oddziału ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora” i ppor. Władysława Łukasika „Młota”, nadający oddziałowi nazwę VI Brygady Wileńskiej

 

Nr 11

1946, kwiecień 10. – Protokół z posiedzenia sądu polowego VI Brygady Wileńskiej w sprawie przeciw Rozalii Ładziakowej

 

Nr 12

1946, kwiecień 14. – Wyciąg z rozkazu nr 2 wydanego przez mjr. Zygmunta Szendzielarza w związku z ponownym wyjściem w pole V Brygady Wileńskiej

 

Nr 13

1946, kwiecień 14. – List mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” do ppor. Lucjana Minkiewicza. „Wiktora” dotyczący warunków działalności partyzanckiej VI Brygady Wileńskiej

 

Nr 14

1946, kwiecień. – List ppor. Romualda Rajsa „Burego” do mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” zawierający propozycję nawiązania kontaktu

 

Nr 15

1946, kwiecień. – List ppor. Romualda Rajsa „Burego” do mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” zawierający prośbę nawiązania kontaktu

 

Nr 16

1945, wrzesień 7 – 1946, sierpień 26. – Kronika oddziału partyzanckiego ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora” i ppor. Władysława Łukasika „Młota” – VI Brygady Wileńskiej

 

Nr 17 1946, czerwiec 27 – sierpień 26. – Meldunek o działalności bojowej VI Brygady Wileńskiej

 

Nr 18

1945, październik – 1946, sierpień 28. – Wykaz konfidentów UBP zlikwidowanych przez oddział partyzancki dowodzony przez ppor. Lucjana Minkiewieza „Wiktora”

 

Nr 19

1946, marzec 17 – grudzień 31. – Dziennik 4 szwadronu V Brygady Wileńskiej dowodzonego przez ppor. Henryka Wieliczkę „Lufę” . Nr 20 1947, styczeń 12. – List por. Władysława Łukasika „Młota” do dowódcy 3 szwadronu VI Brygady Wileńskiej st. sierż. Józefa Babicza „Żwirki”

 

Nr 21

1946, październik 10 – 1947, luty 13. – Dziennik czynności 3 szwadronu VI Brygady Wileńskiej dowodzonego przez st. sierż. Józefa Babicza „Żwirkę”

 

Nr 22

1947, marzec. – Brudnopis listu ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora” do Ministra Bezpieczeństwa Publicznego, napisanego z upoważ­nienia mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”, zawierającego wa­runki na jakich mjr. „Łupaszka” zgadzał się na zaprzestanie dalszej walki i ujawnienie oddziałów

 

Aneks nr 1 – Materiały propagandowe V i VI Brygady Wileńskiej.

 

Nr 1

1946, marzec. – Ulotka rozlepiana w Gdańsku i innych miastach Polski przez żołnierzy V Brygady Wileńskiej, adresowana między innymi do żołnierzy Ludowego Wojska Polskiego

 

Nr 2

1946, czerwiec. – Ulotka wydana przez VI Brygadę Wileńską, dotycząca referendum

 

Nr 3

1946. – Ulotka dotycząca akcji ujawnieniowej zorganizowanej przez byłego Komendanta Obszaru Centralnego Delegatury Sił Zbrojnych płk. Jana Mazurkiewicza „Radosława”, podpisana przez dowódcę VI Brygady Wileńskiej ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora”

 

Nr 4

Ulotka wydana przez V Brygadę Wileńską, bez daty

 

Nr 5

Ulotka skierowana do żołnierzy Ludowego Wojska Polskiego i funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, przygotowana przez VI Brygadę Wileńską, bez daty

 

Aneks nr 2 – Wykazy żołnierzy VI Brygady Wileńskiej.

 

Nr 1

1946, styczeń. – Lista żołdu oddziału partyzanckiego dowodzonego przez ppor. Lucjana Minkiewicza „Wiktora” za grudzień 1945 r.

 

Nr 2

1946, kwiecień, około 25. – Lista żołnierzy VI Brygady Wileńskiej

 

Nr 3

1947, luty, około 15. – Wykaz żołnierzy 3 szwadronu VI Brygady Wileńskiej dowodzonego przez st. sierż. Józefa Babicza „Żwirkę”

 

Nr 4

1947, luty, około 15. – Wykaz broni i amunicji 3 szwadronu VI Brygady Wileńskiej dowodzonego przez st. sierż. Józefa Babicza „Żwirkę”

 

Nr 5

1947, po październiku. – Częściowy wykaz żołnierzy VI Brygady Wileńskiej dowodzonej przez por./kpt. Władysława Łukasika „Młota”, z zaznaczeniem daty wstąpienia do oddziału i wcześniejszym przebiegiem służby

 

Aneks nr 3 – Awanse i odznaczenia żołnierzy V Brygady Wileńskiej

 

Nr 1

Awanse żołnierzy V Brygady Wileńskiej (zestawienie niepełne)

 

Nr 2

Wykaz żołnierzy V Brygady Wileńskiej odznaczonych Krzyżem Walecznych (zestawienie niepełne)

 

Nr 3

Wykaz żołnierzy V Brygady Wileńskiej odznaczonych Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami (zestawienie niepełne)

 

Nr 4

Wykaz żołnierzy V Brygady Wileńskiej odznaczonych Brązowym Krzyżem Zasługi z Mieczami (zestawienie niepełne)

 

Część II – DOKUMENTY URZĘDU BEZPIECZEŃSTWA PUBLICZNEGO, MILICJI OBYWATELSKIEJ I KORPUSU BEZPIECZEŃSTWA WEWNĘTRZNEGO.

 

Nr 1

1945, lipiec 28 – październik 20, Białystok. – Spis oddziałów podziemia działających w 1945 r. na terenie województwa białostokiego, charakterystyka oddziału dowodzonego przez por. Zygmunta Błażejewicza „Zygmunta”

 

Nr 2

1945, grudzień 10–20, Białystok. – Sprawozdanie Wydziału Walki z Bandytyzmem Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Białymstoku dotyczące oddziałów podziemia działających w 1945 r. na terenie województwa białostockiego

 

Nr 3

1945, grudzień 2, Białystok. – Plan operacji Wojsk Wewnętrznych NKWD i Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa biało­stockiego skierowanej przeciwko oddziałowi dowodzonemu przez ppor. Władysława Łukasika „Młota”

 

Nr 4

1945, grudzień 3, Białystok. – Meldunek operacyjny dowódcy Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa białostockiego do dowódcy Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego gen. Bolesława Kieniewicza dotyczący akcji skierowanej przeciwko oddziałowi dowodzonemu przez ppor. Władysława Łukasika „Młota”

 

Nr 5

1945, grudzień 1 20, Białystok. – Sprawozdanie Wydziału Walki z Bandytyzmem Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Białymstoku dotyczące oddziałów podziemia działających w 1945 r. na terenie województwa białostockiego

 

Nr 6

1946, styczeń, Białystok. – Opracowanie Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Białymstoku dotyczące działalności V Brygady Wileńskiej na terenie województwa białostockiego

 

Nr 7

1946, styczeń, Białystok. – Sprawozdanie Wydziału Walki z Bandytyzmem Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Białymstoku przygotowane dla Ministra Bezpieczeństwa Publicznego w Warszawie, przedstawiające stan bezpieczeństwa na terenie województwa białostockiego

 

Nr 8

1946, marzec 29, Szczecin. – Meldunek zwiadowcy Dowództwa Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa zachodnio-pomo­rskiego dotyczący wykonania wyroku śmierci na Janie Patrycym – członku PPR w Białogardzie oraz ostrzeżenia wystosowanego przez dowódcę V Brygady Wileńskiej mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszkę” do tamtejszych PPR-owców

 

Nr 9

1946, kwiecień 15, Sztum. – Doniesienie złożone w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Sztumie dotyczące akcji rekwizycyjnej przeprowadzonej przez oddział dowodzony przez ppor. Zdzisława Badochę „Żelaznego” w okolicach Dzierzgonia

 

Nr 10

1946, maj 6, Chojnice. – Telefonogram Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Chojnicach dotyczący akcji przeprowadzonej przez oddział V Brygady Wileńskiej na pociąg na stacji Zarośle dnia 5.V.1946 r.

 

Nr 11

1946, maj 14, Kościerzyna. – Meldunek szefa Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kościerzynie do szefa Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku dotyczący pojawienia się na terenie powiatu Kościerzyna oddziału dowodzonego przez ppor. Zdzisława Badochę „Żelaznego”

 

Nr 12

1946, maj I8, Szczecin. – Meldunek zwiadowczy Dowództwa Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa zachodnio-pomorskiego dotyczący akcji patrolu V Brygady Wileńskiej na sowieckie auto wojskowe koło Wierzchowa Starego powiat Szczecinek

 

Nr 13

1946, maj 19, Kościerzyna. – Telefonogram szefa Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kościerzynie dotyczący rozbrojenia posterunku MO i placówki UBP w Starej Kiszewie przez oddział V Brygady Wileńskiej

 

Nr 14

1946, maj 21, Gdańsk. – Spec-raport Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku do dyrektora III-go Departamentu Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego w Warszawie dotyczący rozbrojenia 7 posterunków Milicji Obywatelskiej w powiatach Starogard i Kościerzyna, oraz likwidacji placówki Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Starej Kiszewie w dniu 19/20.V.1946 r. przez oddział V Brygady Wileńskiej

 

Nr 15

1946, czerwiec 4, Sztum. – Raport specjalny szefa Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa w Sztumie do kierownika referatu Walki z Bandytyzmem Wydziału III-go Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku dotyczący rozbrojenia posterunków MO w Starym Targu i Mikołajkach dnia 2.VL1946 r. oraz posterunku MO w Dzierzgoniu dnia 3.VL1946 r, przez oddziały V Brygady Wileńskiej

 

Nr 16

1946, czerwiec 5, Sztum. – Raport funkcjonariusza Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego z gminy Stary Targ do szefa Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Sztumie dotyczący rozbrojenia posterunku Milicji Obywatelskiej w Starym Targu w dniu 2.VI 1946 r. przez oddział V Brygady Wileńskiej

 

Nr 17

1946, czerwiec 7, Tczew. – Meldunek oficera inspekcyjnego Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tczewie dotyczący pojawienia się na terenie powiatu oddziału V Brygady Wileńskiej

 

Nr 18

1946, czerwiec 11, Sztum. – Raport nadzwyczajny szefa Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Sztumie do szefa Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku dotyczący rozbicia grupy operacyjnej UBP i MO dnia 10.VL 1946 r. koło wsi Tulice przez oddział V Brygady Wileńskiej

 

Nr 19

1946, czerwiec 13, Szczecin. – Meldunek zwiadowczy Dowództwa Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa zachodnio-pomorskiego dotyczący rozbrojenia posterunków Milicji Obywatelskiej w Bobolicach i Piotrkówku, oraz placówki Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Bobolicach dnia 21.V.1946 r. przez oddział V Brygady Wileńskiej

 

Nr 20

1946, czerwiec 14, Gdańsk. – Raport naczelnika III-go Wydziału Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku dotyczący działalności V Brygady Wileńskiej na terenie województwa gdańskiego

 

Nr 21

1946, czerwiec 22, Kościerzyna. – Telefonogramy z posterunków Milicji Obywatelskiej do Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kościerzynie informujące o ruchach oddziałów partyzanckich

 

Nr 22

1946, czerwiec. – Opracowanie Oddziału Rozpoznawczo-Śledczego Sztabu Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego dotyczące działalności V Brygady Wileńskiej na terenie województw: białostockiego, zachodnio-pomorskiego (brak miejsca powstania)

 

Nr 23

1946, lipiec 5, Warszawa. – Plan rozpracowania i likwidacji oddziałów dowodzonych przez mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszkę” opracowany przez szefa Oddziału Rozpoznawczo-Śledczego Sztabu Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego

 

Nr 24

1946, lipiec 25, Gdańsk. – Protokół przesłuchania Kaliksta Stańczyka – żołnierza ze szwadronu dowodzonego przez sierż. Leona Smoleńskiego „Zeusa”, w Wojewódzkim Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku

 

Nr 25

1946, lipiec 29, Bydgoszcz. – Protokół przesłuchania Kaliksta Stańczyka – żołnierza szwadronu dowodzonego przez sierż. Leona Smoleńskiego „Zeusa”, w Wojewódzkim Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Bydgoszczy

 

Nr 26

1946, lipiec 31, Olsztyn. – Meldunek Nadzwyczajny Oddziału Wywiadowczo-Śledczego Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa olsztyńskiego dotyczący działalności oddziału dowodzonego przez ppor. Henryka Wieliczkę „Lufę” na terenie województwa olsztyńskiego

 

Nr 27

1946, lipiec – Opracowanie Oddziału Wywiadowczo-Śledczego Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego Okręgu Mazurskiego dotyczące działalności oddziałów dowodzonych przez mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszkę” na terenie województwa olsztyńskiego (brak miejsca powstania)

 

Nr 28

1946, sierpień 9, Tuchola. – Protokół przesłuchania Józefa Stolnika, żołnierza z oddziału dowodzonego przez sierż. Leona Smoleńskiego „Zeusa”, w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Tucholi

 

Nr 29

1946 listopad 10, Olsztyn. – Opracowanie Oddziału Wywiadowczo-Śledczego Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa olsztyńskiego dotyczące składu osobowego oddziału dowodzonego przez sierż./ppor. Leona Smoleńskiego „Zeusa”

 

Nr 30

1946, wrzesień 10 – listopad 22, Gdańsk. – Meldunki Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku do Oddziału Operacyjnego Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa gdańskiego dotyczące działalności oddziałów V Brygady Wileńskiej

 

Nr 31

1946, grudzień 21, Białystok. – Opracowanie Oddziału Wywiadu Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego województwa białostockiego dotyczące działalności V Brygady Wileńskiej na terenie województwa białostockiego, olsztyńskiego, pomorskiego, zachodnio-pomorskiego

 

Nr 32

1947, luty 21. – Raport zastępcy dowódcy Grupy Operacyjnej KBW Sokołów Podlaski kpt. Wilczka informujący o walce 17.IL1947 r. w Kiełpińcu i śmierci dowódcy 3 szwadronu VI Brygady Wileńskiej st. sierż. Józefa Babicza „Żwirki” (brak miejsca powstania)

 

Nr 33

1948, luty 24. – Opracowanie sztabu II Brygady Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego dotyczące działalności i składu VI Brygady Wileńskiej por/kpt. Władysława Łukasika „Młota” (brak miejsca powstania)

 

Nr 34

1948. – Opracowanie sztabu II Brygady Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego dotyczące działalności VI Brygady Wileńskiej por./kpt. Władysława Łukasika „Młota” (brak miejsca powstania)

 

Nr 35

1949, sierpień 16. – Meldunek Szefa Sztabu II Brygady Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego informujący o śmierci por./kpt. Władysława. Łukasika „Młota” oraz o odnalezieniu i identyfikacji jego zwłok. (brak miejsca powstania)

 

Część III – DOKUMENTY ZE ŚLEDZTWA W MINISTERSTWIE BEZPIECZEŃSTWA PUBLICZNEGO I PROCESU PRZED WOJSKOWYM SĄDEM REJONOWYM W WARSZAWIE W LISTOPADZIE 1950 R.

 

Nr 1

1948, lipiec 1, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 2

1948, lipiec 2, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 3

1949, luty 9, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 4

1949, maj 19, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 5

1949, czerwiec 8, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 6

1949, czerwiec 8, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 7

1949, listopad 15, Warszawa. – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 8

1949, listopad 16, Warszawa: – Protokół przesłuchania Zygmunta Szendzielarza

 

Nr 9

1948, październik 26 – listopad 6, Warszawa. – Opis działalności konspiracyjnej i partyzanckiej Lucjana Minkiewicza „Wiktora” spisany przez niego własnoręcznie w więzieniu

 

Nr 10

1950, wrzesień 15, Warszawa. – Akt oskarżenia przeciw Antoniemu Olechnowiczowi, Henrykowi Borowskiemu, Zygmuntowi Szendzielarzowi, Lucjanowi Minkiewiczowi, Wandzie Minkiewicz i Lidii Lwow

 

Nr 11

1950, listopad 2, Warszawa. – Wyrok Wojskowego Sądu Rejonowego w Warszawie w sprawie Antoniego Olechnowicza, Henryka Borowskiego, Zygmunta Szendzielarza, Lucjana Minkiewicza., Wandy Minkiewicz i Lidii Lwow

Protokół wykonania wyroku śmierci na Henryku Borowskim

Protokół wykonania wyroku śmierci na Lucjanie Minkiewiczu

Protokół wykonania wyroku śmierci na Antonim Olechnowiczu

Protokół wykonania wyroku śmierci na Zygmuncie Szendzielarzu

Wykaz źródeł

Wykaz skrótów

Spis fotografii

Indeks nazwisk i pseudonimów

Góra