Oficyna Wydawnicza Volumen » Klio w Niemczech » Mąż i niewiasta. Niewiasta i mąż. O różnicach płci w czasach nowoczesnych

Mąż i niewiasta. Niewiasta i mąż. O różnicach płci w czasach nowoczesnych

Autor: Ute Frevert

Przekład: Andrzej Kopacki

ISBN 83-86857-80-3

Liczba stron: 376

 

Opis:

Seria „Klio w Niemczech” jest częścią projektu translacyjnego Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie. Równoległa inicjatywa pod nazwą „Klio in Polen” ma za zadanie popularyzować polską literaturę historyczną wśród czytelników niemieckich.

Celem „Klio w Niemczech” jest ukazanie najciekawszych zjawisk niemieckiej historiografii powojennej tak, by mogły się one wpisać w szerszy kontekst europejskiego i polskiego dyskursu historycznego.

Seria jest adresowana zarówno do profesjonalnych historyków, jak i do szerokiego grona miłośników historii, stąd można tu znaleźć całe spektrum interesujących tematów, opracowanych przez wybitnych niemieckich badaczy.

„Płeć dostała się na języki. Konstruuje się ją, dekonstruuje, rekonstruuje, zależnie od widzimisię dyskursu feministycznego.” Ute Frevert rozpoczyna swoje rozważania na temat płci od słów zaczerpniętych ze słynnej opery Mozarta Czarodziejski flet: „mąż i niewiasta, niewiasta i mąż”.

W krajobrazie polskojęzycznych publikacji dotyczących historii kobiet, bądź tak zwanych gender studies, czyli dziejów płci, książka niemieckiej autorki może zająć bardzo ważne miejsce. Dotyka bowiem elementarnego i jednego z najstarszych, (a jednocześnie najbardziej lekceważonych i zaniedbanych) problemów, jakie następują w sferze badań naukowych.

Badania Ute Frevert należą do nowego nurtu historiografii niemieckiej i różnią się od tradycyjnie podejmowanej historii kobiet. U ich podstaw leży bowiem założenie, że różnica płci stanowi centralną zasadę strukturalną społeczeństw – „zasadę, która nie tylko decyduje o układzie sfer produkcji ekonomicznej i praktyki społecznej, lecz również przenika systemy reprezentacji politycznej i kulturalnej”. Zgodnie z taką hipotezą żaden obszar działalności i myślenia historycznego nie może istnieć poza kontekstem „męskość”–,,żeńskość”.

Autorka rozpoczyna swoją książkę od ważnych rozważań teoretycznych, by następnie swobodnie poruszać się po zawiłych problemach dziejów płci ostatnich dwóch stuleci.

Ute Frevert należy do młodszej generacji niemieckich historyków. Od początku swojej zawodowej kariery związana jest z prężnym środowiskiem historycznym uniwersytetu w Bielefeld. Ostatnie lata spędziła jako profesor historii nowożytnej na uniwersytecie w Konstancji. Od 1997 roku pracuje na wydziale historyczno-filozoficznym uniwersytetu bielefeldzkiego.

W swoich pracach Ute Frevert koncentruje się na badaniach historii kobiet i dziejach płci. W tym zakresie należy – do najbardziej cenionych autorek nie tylko w Niemczech. Zaczynała jednak od klasycznych już badań historii społecznej, zajmując się związkami choroby z życiem politycznym (Krankheit als politisches Problem 1770–1880, 1984).

Szczególne uznanie przyniosły Frevert jednak przede wszystkim badania nad rolą kobiety w społeczeństwie mieszczańskim (Frauen-Geschichte zwischen bürgerlicher Verbesserung und neuer Weiblichkeit, 1986). W 1991 roku opublikowała, znaną też szeroko poza środowiskiem historyków, książkę na temat znaczenia pojedynków w życiu społecznym (Ehrenmanner. Das Duell in der bürgerlichen Gesellschaft). Mąż i niewiasta. Niewiasta i mąż jest najnowszą publikacją książkową Ute Frevert.

 

 

Spis treści

 

Od tłumacza

 

Słowo wstępne

 

Płeć: męska/żeńska

O historii pojęć (1730–1990)

1. Płeć jako konstrukcja

2. Płeć – płcie

3. Mężczyzna – męskość

4. Kobieta/niewiasta – żeńskość

5. Wnioski

 

„Nasze państwo jest płci męskiej”

O politycznej topografii płci od XVIII do początków XX wieku

1. Koncepcje partycypacji i praktyka polityczna w XVIII

2. Obywatele miasta i gminy w XIX wieku

3. Prawa obywatela państwa w XIX wieku

4. Prawo wyborcze dla mężczyzn w oczach krytyki

5. Obrońcy prawa wyborczego dla mężczyzn

6. Płeć polityki – polityka płci

 

Kulturalne kobiety, zapracowani mężczyźni Tożsamości społeczne w mieszczaństwie niemieckim XIX wieku

1. „Piękność” i „znaczenie”

2. Analiza klasowa: rynek i rodzina

3. Klasy płci

4. Tożsamość męska: zawód i praca

5. Męskie projekcje: to, co kobiece

6. Kobiece tożsamości: eleganckie formy i służba społeczna

 

Honor żeński, honor męski

Kapitał kulturalny płci w czasach nowoczesnych

1. Znaczenie kulturowe honoru

2. Honor jako obowiązek społeczny i szczęście indywidualne

3. Kult honoru i pojedynek

4. Cudzołóstwa

5. Źródła honoru

6. Utrata honoru i jej następstwa

7. Pożytek z czci niewieściej: dziewice

8. Pożytek z czci niewieściej: małżonki

9. Część męska i jej rytuały

10. Tendencje rozkładowe

Góra